نزديك به هم برپا ساختند و سپاه كوچك حسينى « 1 » در برابر آنها صف كشيد . فرماندهان دو جناح راست و چپ تعيين گشتند و پرچم به عبّاس بن على عليه السلام داده شد . « 2 » از آن سوى عمرسعد با تكيه بر شمار فراوان سپاه خويش قصد داشت كه با يك تهاجم سراسرى ، سپاه حسينى را دستخوش كشتار و تاراج كند . ولى تدابير نظامى فرزند رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم و پروردهء دست امير مؤمنان ، على عليه السلام ، مانع اين كار گرديد و دشمن متوقف ماند . در اين هنگام جنگ تبليغاتى ميان طرفين آغاز گرديد و سخن‌هاى تندى ميان آنان ردّ و بدل گرديد . « 3 » هنگامى كه امام عليه السلام در صدد برآمد تا با سپاه شرك و نفاق اتمام حجّت كند و راه هرگونه عذرى را بر آنان ببندد ، ولوله و غوغا به راه انداختند و به وى اجازهء سخن گفتن ندادند . ولى حضرت گروه اراذل و اوباش را وادار به سكوت كرد و خطاب به آنان چنين فرمود : « هلاكت و اندوه بر شما باد اى جماعت ! آيا زمانى كه سرگشته و حيران ، ما را به فريادخواهى فراخوانديد و ما شتابان و آماده به فريادتان رسيديم ، شما شمشيرهاى خود را بر ما كشيده سرهامان را نشانه گرفتيد ؟ ! و آتش فتنه را - كه دشمن ما و شما فراهم آورده است - بر ما افروختيد ؟ ! بدون آن‌كه آنان عدلى را در ميان شما آشكار كنند و آرزويى را از شما برآورند . بجز حرام دنيا و زندگى پستى كه طمع داريد و بدون آن‌كه از ما گناهى سر زده يا انديشه‌اى سست شده باشد ! واى بر شما ! اگر ما را نمىخواستيد و تنها مىگذارديد ، پس چرا - در حالى كه شمشيرها در نيام و سينه‌ها آرام و انديشه‌ها پا نگرفته بود - فتنه را فراهم كرديد . بله ، آتش فتنه را همچون انبوه ملخ‌ها شتابان بر ما افروختيد و يكديگر را همچون انبوه پروانگان بدان فرا خوانديد . روىتان زشت باد كه شماييد سركشان امت و اشخاص ناباب طوايف و دورافكنان قرآن و پيروان شيطان و هواداران گناه ؛ و شماييد تحريف‌كنندگان قرآن و خاموش‌كنندگان سنّت رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم و كشندگان اولاد پيامبران و نابودكنندگان خاندان اوصيا ! و نسب‌سازان زنازادگان

--> ( 1 ) . دربارهء شمار ياران امام حسين عليه السلام روايات گوناگون است . 32 سوار و چهل پياده ؛ 32 سوار و 48 پياده ؛ 45 سوار وصد پياده ؛ هفتاد سوار و صد پياده ، آمارى است كه دربارهء شمار ياران آن حضرت نقل شده است ( ر . ك . اعيان الشيعه ، ج 1 ، ص 601 ) . ( 2 ) . ر . ك . تاريخ الطبرى ، ج 4 ، ص 320 ؛ انساب الاشراف ، ج 3 ، ص 395 ، دارالفكر ؛ الارشاد ، ج 2 ، ص 98 . ( 3 ) . انساب الاشراف ، ج 3 ، ص 396 ، دارالفكر .